بررسی عوامل موثر بر شکل گیری هویت اجتماعی دانش آموزان +پرسشنامه

بررسی عوامل موثر بر شکل گیری هویت اجتماعی دانش آموزان متوسطه شهر نیشابور+پرسشنامه

چکیده

این تحقیق با هدف بررسی عوامل موثر بر شکل گیری هویت اجتماعی دانش آموزان متوسطه شهر نیشابور از سه بعد دینی ، خانوادگی و ملی شکل گرفته است. فرضیات اصلی این تحقیق عبارتند از : جنس، پایگاه اقتصادی – اجتماعی ، میزان رضایت از خود ، درونی شدن ارزشها ، هماهنگی ارزشهای گروهی ، تایید دیگران که بر هویت اجتماعی دانش آموزان موثر می باشند .

این تحقیق به شیوه پیمایشی انجام شده و از تکنیک پرسشنامه برای جمع آوری داده ها استفاده شده است . جامعه آماری تمام دانش آموزان پایه اول و دوم و سوم متوسطه نیشابور (15336 نفر) می باشند . حجم نمونه 375 نفر شد که 190 نفر دانش آموز پسر و 185 نفر دانش آموز دختر را در بر می گیرد . شیوه نمونه گیری قشر بندی است که نمونه ها از رشته های عمومی ، انسانی ، تجربی ، ریاضی ، فنی و حرفه ای و کار و دانش به تفکیک جنس و پایه تحصیلی به صورت تصادفی انتخاب شده است . تجزیه و تحلیل داده ها با   استفاده از t-test و ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل چند متغیری (رگرسیون چندگانه) و تحلیل مسیر صورت گرفته است .

 نتایج تحقیق نشان داد که بین متغیرهای مستقل (میزان رضایت از خود ، درونی شدن ارزشها، هماهنگی ارزشهای گروهی و تایید دیگران ) با متغیر وابسته هویت اجتماعی و سه بعد آن (ملی ، دینی، خانوادگی) رابطه معنا دار مثبت وجود داشت . یعنی با افزایش متغیرهای مستقل متغیر وابسته هم افزایش می یابد .  و بین متغیر پایگاه اقتصادی- اجتماعی با هویت اجتماعی رابطه معناداری وجود نداشت . ولی با بعد ملی رابطه معنا دار و معکوس و با بعد خانوادگی رابطه معنادار و مثبت وجود داشت . یعنی هر چه پایگاه اقتصادی – اجتماعی والدین بالاتر باشد ، هویت ملی آنان ضعیف تر و هویت خانوادگی آنها ، قوی تر می شود . بین متغیر جنس با هویت اجتماعی رابطه معنادار وجود نداشت ولی با بعد دینی رابطه معنا دار وجود داشت . بدین معنا که : دختران هویت دینی قوی تری نسبت به پسران داشتند  .

 

کلید واژه ها : جنس ، پایگاه اقتصادی – اجتماعی ، درونی شدن ارزشها ، هماهنگی ارزشهای گروهی ، تایید دیگران ، رضایت از خود ، هویت اجتماعی ، هویت دینی ، هویت خانوادگی ، هویت ملی

 فهرست مطالب

عنوان                                                                                                          صفحه

چکیده  …………………………………………………………………………………………………………………………….  1

فصل اول : طرح تحقیق

1-1 مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………………..    3

2-1 موضوع تحقیق …………………………………………………………………………………………………………     3

3-1 بیان مساله…………………………………………………………………………………………………………………    4

4-1 اهمیت و ضرورت تحقیق …………………………………………………………………………………………..     4

5-1 اهداف تحقیق …………………………………………………………………………………………………………..    5

6-1 محدود زمانی و مکانی تحقیق……………………………………………………………………………………..      5

7-1پیشینه تحقیق……………………………………………………………………………………………………………..    5

1-7-1 تحقیقات داخلی ……………………………………………………………………………………………………    5

2-7-1تحقیقات خارجی …………………………………………………………………………………………………..    8

3-7-1 جمع بندی نتایج تحقیقات ……………………………………………………………………………………….    10

8-1 تعاریف مربوط به هویت……………………………………………………………………………………………..     11

9-1 موانع و تنگناهای تحقیق …………………………………………………………………………………………….     14

فصل دوم : مبانی و چارچوب نظری …………………………………………………………………………………..     16

1-2 مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………………..    17

2-2 مباحث نظری …………………………………………………………………………………………………………..    17

1-2-2 دورکیم ………………………………………………………………………………………………………………..   17

2-2-2 پارسونز …………………………………………………………………………………………………………………  18

3-2-2 ماکس وبر ……………………………………………………………………………………………………………..  20

4-2-2 کنش متقابل نمادی………………………………………………………………………………………………….    22

5-2-2 کولی ……………………………………………………………………………………………………………………. 23

6-2-2 مید ………………………………………………………………………………………………………………………. 24

7-2-2 گافمن……………………………………………………………………………………………………………………  26

8-2-2 نظریه هویت (بورک) ……………………………………………………………………………………………….  27

عنوان                                                                                                          صفحه

3-2 چارچوب نظری مورد استفاده تحقیق …………………………………………………………………………..       30

4-2 پرسشهای تحقیق ……………………………………………………………………………………………………..     31

5-2 فرضیات تحقیق ……………………………………………………………………………………………………….     31

6-2 الگوی نظری و تحلیلی تحقیق……………………………………………………………………………………….    32

فصل سوم : روش تحقیق ………………………………………………………………………………………………..      34

1-3 مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………………     35

2-3 نوع تحقیق………………………………………………………………………………………………………………     35

3-3 تعریف نظری وعملی متغیرهای تحقیق………………………………………………………………………..        35

1-3-3 تعریف نظری متغیرهای تحقیق ………………………………………………………………………………       35

2-3-3 تعریف عملی متغیرهای تحقیق………………………………………………………………………………..      38

4-3 متغیرهای مستقل و وابسته ………………………………………………………………………………………….     42

5-3 شاخص سازی متغیر های تحقیق …………………………………………………………………………………      43

1-5-3 شاخص سازی متغیرهای مستقل ………………………………………………………………………………     43

2-5-3 شاخص سازی متغیرهای وابسته ………………………………………………………………………………     45

6-3 قابلیت اعتماد شاخص ها (الفای کرانباخ) ……………………………………………………………………….     46

7-3 اعتبار تحقیق ……………………………………………………………………………………………………………..   47

8-3 جامعه آماری……………………………………………………………………………………………………………….. 47

9-3 تعیین حجم نمونه و شیوه نمونه گیری……………………………………………………………………………      48

1-9-3 تعیین حجم نمونه ……………………………………………………………………………………………………  48

2-9-3 شیوه نمونه گیری …………………………………………………………………………………………………….  49

10-3 واحد تحلیل……………………………………………………………………………………………………………… 50

11-3 تکنیک ها و ابزارهای جمع آوری داده ها و اطلاعات ……………………………………………………..     50

12-3 روش تجزیه و تحلیل اطلاعات…………………………………………………………………………………..    50

فصل چهارم : یافته ها و دستاوردهای تحقیق…………………………………………………………………………..   51

1-4 مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………….   52

2-4 توصیف دستاوردهای تحقیق ………………………………………………………………………………………..    52

1-2-4 بررسی مشخصات پاسخگویان بر اساس جنس ……………………………………………………………     52

عنوان                                                                                                          صفحه

2-2-4 بررسی مشخصات پاسخگویان بر اساس پایه تحصیلی ………………………………………………..       53

3-2-4 بررسی مشخصات پاسخگویان بر اساس رشته تحصیلی……………………………………………….        53

4-2-4 بررسی مشخصات پاسخگویان بر اساس تحصیلات پدر………………………………………………        54

5-2-4 بررسی مشخصات پاسخگویان بر اساس تحصیلات مادر………………………………………………       54

6-2-4 بررسی مشخصات پاسخگویان بر اساس در آمد ماهانه خانواده………………………………………        55

7-2-4 بررسی میزان رضایت از خود دانش آموزان ……………………………………………………………….      57

8-2-4 بررسی میزان تایید دیگران ……………………………………………………………………………………….    58

9-2-4 بررسی میزان درونی کردن ارزشها ……………………………………………………………………………     59

10-2-4 بررسی میزان هماهنگی ارزشهای گروهی ………………………………………………………………        60

11-2-4 بررسی میزان پایگاه اقتصادی – اجتماعی دانش آموزان …………………………………………………    61

12-2-4 بررسی میزان هویت دینی دانش آموزان ………………………………………………………………….      62

13-2-4 بررسی میزان هویت خانوادگی دانش آموزان ……………………………………………………………      63

14-2-4 بررسی میزان هویت ملی دانش آموزان …………………………………………………………………….     64

15-2-4 بررسی میزان هویت اجتماعی دانش آموزان ……………………………………………………………..      65

فصل پنجم : تحلیل و تبیین دستاوردهای تحقیق……………………………………………………………………..     66

1-5 مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………….   67

2-5 آزمون فرضیات………………………………………………………………………………………………………….    67

1-2-5 آزمون فرضیه 1: بررسی رابطه بین «جنس» و «هویت اجتماعی» دانش آموزان …………………    67

1-1-2-5 آزمون فرضیه 1/1 : بررسی رابطه بین «جنس» و «هویت دینی» دانش آموزان ……………………    68

2-1-2-5آزمون فرضیه 2/1 : بررسی رابطه بین «جنس» و «هویت خانوادگی» دانش آموزان………………     68

3-1-2-5 آزمون فرضیه 3/1 : بررسی رابطه بین «جنس» و «هویت ملی» دانش آموزان …………………….    69

2-2-5آزمون فرضیه 2 : بررسی رابطه بین «پایگاه اقتصادی – اجتماعی» و« هویت اجتماعی»….          69

1-2-2-5 آزمون فرضیه 1/2 : بررسی رابطه بین پایگاه «اقتصادی- اجتماعی» و «هویت دینی» ………….     70

2-2-2-5 آزمون فرضیه 2/2 : بررسی رابطه بین پایگاه «اقتصادی- اجتماعی» و «هویت خانوادگی» …..      70

3-2-2-5 آزمون فرضیه 3/2 : بررسی رابطه بین پایگاه «اقتصادی- اجتماعی» و «هویت ملی» ……………    71

3-2-5 آزمون فرضیه 3: بررسی رابطه بین «رضایت از خود» و «هویت اجتماعی» ……………………      71

1-3-2-5 آزمون فرضیه 1/3 : بررسی رابطه بین «رضایت از خود» و «هویت دینی» ………………………..    71

عنوان                                                                                                           صفحه

2-3-2-5 آزمون فرضیه 2/3 : بررسی رابطه بین «رضایت از خود» و «هویت خانوادگی»………………….     72

3-3-2-5 آزمون فرضیه 3/3: بررسی رابطه بین «رضایت از خود» و «هویت ملی»…………………………..     72

4-2-5 آزمون فرضیه 4 :بررسی رابطه بین «تایید دیگران» و «هویت اجتماعی»……………………………    73

1-4-2-5 آزمون فرضیه 1/4: بررسی رابطه بین «تایید دیگران» و «هویت دینی» ……………………………..    73

2-4-2-5 آزمون فرضیه 2/4 :بررسی رابطه بین «تایید دیگران» و «هویت ملی» ……………………………….   74

3-4-2-5 آزمون فرضیه 3/4 :بررسی رابطه بین «تایید دیگران» و «هویت ملی» ………………………………    74

5-2-5 آزمون فرضیه 5 :بررسی رابطه بین «درونی کردن ارزشها» و «هویت اجتماعی» ………………     74

1-5-2-5 آزمون فرضیه 1/5 :بررسی رابطه بین «درونی کردن ارزشها» و «هویت دینی» …………………..     75

2-5-2-5 آزمون فرضیه 2/5: بررسی رابطه بین «درونی کردن ارزشها» و «هویت خانوادگی» …………….     75

3-5-2-5 آزمون فرضیه 3/5 :بررسی رابطه بین «درونی کردن ارزشها» و «هویت ملی» …………………….    76

6-2-5 آزمون فرضیه 6 : بررسی رابطه بین «هماهنگی ارزشهای گروهی» و «هویت اجتماعی»……..      76

1-6-2-5 آزمون فرضیه 1/6: بررسی رابطه بین «هماهنگی ارزشهای گروهی» و «هویت دینی»………….      77

2-6-2-5 آزمون فرضیه 2/6 :بررسی رابطه بین «هماهنگی ارزشهای گروهی» و «هویت خانوادگی»…..       77

3-6-2-5 آزمون فرضیه 3/6 :بررسی رابطه بین «هماهنگی ارزشهای گروهی» و «هویت ملی»………….       78

3-5 تحلیل چند متغیری (رگرسیون چندگانه) ……………………………………………………………………….      78

1-3-5 تحلیل چند متغیری هویت دینی ……………………………………………………………………………….     78

2-3-5 تحلیل چند متغیری هویت خانوادگی ……………………………………………………………………………  80

3-3-5 تحلیل چند متغیری هویت ملی…………………………………………………………………………………..    82

4-3-5 تحلیل چند متغیری هویت اجتماعی………………………………………………………………………….      84

4-5  تحليل مسير……………………………………………………………………………………………………………….  86

فصل ششم : نتیجه گیری و پیشنهادها ………………………………………………………………………………….     92

1-6 خلاصه تحقیق …………………………………………………………………………………………………………….  93

2-6 جمع بندی و نتیجه گیری …………………………………………………………………………………………….    94

3-6 پیشنهادها……………………………………………………………………………………………………………………. 99

فهرست منابع و ماخذ …………………………………………………………………………………………………………  102

پیوست

فهرست جداول

عنوان                                                                                                                   صفحه

جدول1-3    ميزان آلفاي كرانباخ …………………………………………………………………………………………..  47

جدول 2-3   ميزان دانش آموزان در حال تحصيل در مقطع متوسطه نيشابوربه تفكيك جنس ،

رشته و پايه تحصيلي…………………………………………………………………………………………………………….  48

جدول 3-3  توزيع حجم نمونه به تفكيك پايه تحصيلي و جنس…………………………………………………     49

جدول 4-3  توزيع حجم نمونه به تفكيك جنس ، پايه و رشته تحصيلي……………………………………..       50

جدول 1-4  توزيع دانش آموزان بر حسب جنس …………………………………………………………………..     52

جدول 2-4  توزيع دانش آموزان بر حسب پايه تحصيلي ………………………………………………………….     53

جدول 3-4  توزيع دانش آموزان بر حسب رشته تحصيلي…………………………………………………………     53

جدول 4-4  توزيع دانش آموزان بر حسب تحصيلات پدر………………………………………………………..     54

جدول 5-4  توزيع دانش آموزان بر حسب تحصيلات مادر……………………………………………………….     55

جدول 6-4  توزيع دانش آموزان بر حسب درآمد ماهيانه خانواده………………………………………………       56

جدول 7-4  توزيع دانش آموزان بر حسب ميزان رضايت از خود……………………………………………….      57

جدول 8-4  توزيع دانش آموزان بر حسب مورد تاييد ديگران بودن…………………………………………..       58

جدول 9-4  توزيع دانش آموزان بر حسب دروني كردن ارزشها ………………………………………………       59

جدول10-4 توزيع دانش آموزان بر حسب هماهنگي ارزشهاي گروهي……………………………………..        60

جدول11-4 توزيع دانش آموزان بر حسب پايگاه اقتصادي اجتماعي…………………………………………..      61

جدول12-4 توزيع دانش آموزان بر حسب ميزان هويت ديني……………………………………………………      62

جدول13-4 توزيع دانش آموزان بر حسب ميزان هويت خانوادگي…………………………………………….       63

جدول 14-4 توزيع دانش آموزان بر حسب ميزان هويت ملي……………………………………………………      64

جدول15-4 توزيع دانش آموزان بر حسب ميز ان هويت اجتماعي……………………………………………..      65

جدول 1-5   آزمون تفاوت ميانگين هويت اجتماعي بر حسب جنس…………………………………………..     67

جدول 2-5   آزمون تفاوت ميانگين هويت ديني بر حسب جنس ……………………………………………..      68

جدول 3-5   آزمون تفاوت ميانگين هويت خانوادگي بر حسب جنس………………………………………..       68

جدول 4-5   آزمون تفاوت ميانگين هويت ملي بر حسب جنس………………………………………………..      69

جدول 5-5   همبستگي پايگاه اقتصادي – اجتماعي با هويت اجتماعي………………………………………….    69

جدول 6-5   همبستگي پايگاه اقتصادي – اجتماعي با هويت ديني………………………………………………     70

عنوان                                                                                                                   صفحه

جدول 7-5   همبستگي پايگاه اقتصادي – اجتماعي با هويت خانوادگي……………………………………….      70

جدول 8-5   همبستگي پايگاه اقتصادي – اجتماعي با هويت ملي…………………………………………………   71

جدول 9-5  همبستگي رضايت فرد از خود با هويت اجتماعي……………………………………………………     71

جدول 10-5   همبستگي رضايت فرد از خود با هويت ديني………………………………………………………… 72

جدول 11-5  همبستگي رضايت فرد از خود با هويت خانوادگي…………………………………………………..  72

جدول 12-5  همبستگي رضايت فرد از خود با هويت ملي…………………………………………………………   73

جدول 13-5  همبستگي مورد تائيد ديگران بودن با هويت اجتماعي……………………………………………      73

جدول 14-5 همبستگي مورد تائيد ديگران بودن با هويت ديني……………………………………………………    73

جدول 15-5  همبستگي مورد تائيد ديگران بودن با هويت خانوادگي………………………………………….      74

جدول 16-5  همبستگي مورد تائيد ديگران بودن با هويت ملي………………………………………………….      74

جدول 17-5  همبستگي دروني كردن ارزشها با هويت اجتماعي…………………………………………………     75

جدول 18-5  همبستگي دروني كردن ارزشها با هويت ديني ………………………………………………………    75

جدول 19-5  همبستگي دروني كردن ارزشها با هويت خانوادگي…………………………………………………    76

جدول 20-5  همبستگي دروني كردن ارزشها با هويت ملي………………………………………………………..    76

جدول 21-5  همبستگي هماهنگي ارزشهاي گروهي با هويت اجتماعي………………………………………       77

جدول 22-5  همبستگي هماهنگي ارزشهاي گروهي با هويت ديني……………………………………………      77

جدول 23-5  همبستگي هماهنگي ارزشهاي گروهي با هويت خانوادگي…………………………………….       78

جدول 24-5  همبستگي هماهنگي ارزشهاي گروهي با هويت ملي………………………………………………     78

جدول 25-5   عناصر اصلي تحليل چندمتغيره به روش مرحله به مرحله براي پيش بيني هويت ديني..        79

جدول 26-5   عناصر متغيرهاي درون معادله براي پيش بيني هويت ديني در مرحله سوم………………..      79

جدول 27-5   عناصر متغيرهاي خارج از معادله در مرحله سوم…………………………………………………..    80

جدول 28-5   عناصر اصلي تحليل چندمتغيره به روش مرحله به مرحله براي پيش بيني

هويت خانوادگي …………………………………………………………………………………………………………………  81

جدول 29-5   عناصر متغيرهاي درون معادله براي پيش بيني هويت خانوادگي در مرحله سوم………..        81

جدول 30-5   عناصر متغيرهاي خارج از معادله در مرحله سوم………………………………………………….     82

جدول 31-5   عناصر اصلي تحليل چندمتغيره به روش مرحله به مرحله براي پيش بيني هويت ملي….       83

عنوان                                                                                                                صفحه

جدول 32-5   عناصر متغيرهاي درون معادله براي پيش بيني هويت ملي در مرحله جدول سوم……….       83

جدول 33-5   عناصر متغيرهاي خارج از معادله در مرحله سوم………………………………………………….     84

جدول 34-5   عناصر اصلي تحليل چندمتغيره به روش مرحله به مرحله براي پيش بيني

هويت اجتماعي……………………………………………………………………………………………………………………..        85

جدول 35-5   عناصر متغيرهاي درون معادله براي پيش بيني هويت اجنماعي در مرحله چهارم………..       85

جدول 36-5   عناصر متغيرهاي خارج از معادله در مرحله چهارم……………………………………………….     86

جدول 37-5  محاسبه اثر مستقيم و غير مستقيم عوامل موثر بر هويت ديني…………………………………        88

جدول 38-5  محاسبه اثر مستقيم و غير مستقيم عوامل موثر بر هويت خانوادگي…………………………..        89

جدول 39-5  محاسبه اثر مستقيم و غير مستقيم عوامل موثر بر هويت ملي…………………………………         90

جدول 40-5  محاسبه اثر مستقيم و غير مستقيم عوامل موثر بر هويت اجتماعي…………………………..         91

فهرست اشكال

شكل 1-2 مدل نظام كنترل فرايند هويت …………………………………………………………………………………… 28

شكل 2-2 الگوي  نظري و تحليلي تحقيق ………………………………………………………………………………… 33

فهرست نمودارها

نمودار 1-2 رابطه چهار خرده نظام پارسونز (مدل سیبرنیتیک ) …………………………………………………       20

نمودار 1-4 توزيع دانش آموزان بر حسب ميزان رضايت از خود…………………………………………………     57

نمودار 2-4 توزيع دانش آموزان بر حسب مورد تائيد ديگران بودن………………………………………………     58

نمودار 3-4 توزيع دانش آموزان بر حسب دروني كردن ارزشها…………………………………………………      59

نمودار 4-4 توزيع دانش آموزان بر حسب هماهنگي ارزشهاي گووهي………………………………………..       60

نمودار 5-4 توزيع دانش آموزان بر حسب پايگاه اقتصادي – اجتماعي…………………………………………      61

نمودار 6-4 توزيع دانش آموزان بر حسب ميزان هويت ديني………………………………………………………     62

نمودار 7-4 توزيع دانش آموزان بر حسب ميزان هويت خانوادگي……………………………………………….     63

نمودار 8-4 توزيع دانش آموزان بر حسب ميزان هويت ملي………………………………………………………      64

نمودار 9-4 توزيع دانش آموزان بر حسب ميزان هويت اجتماعي…………………………………………………     65

نمودار1-5 تحليل مسير هويت………………………………………………………………………………………………   87

 

2 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

آیا می خواهید به گفتگو بپیوندید؟
احساس رایگان برای کمک!

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *